Factuur maken als zzp'er
Van eerste factuurnummer tot verzonden pdf: wat erop moet, welk btw-tarief je rekent en hoe lang je hem bewaart.
Een factuur is voor de Belastingdienst geen vormvrij briefje: er staat in de wet welke gegevens erop horen, en een factuur die er één mist kan je klant niet gebruiken om de btw terug te vragen. In de praktijk krijg je hem dan terug met het verzoek om een nieuwe — met een betaling die net zoveel weken later binnenkomt.
Hieronder staat wat er verplicht op moet, in welke volgorde je het opbouwt, en de drie punten waar het bij zzp'ers het vaakst misgaat: de nummering, het btw-tarief en de bewaarplicht.
De verplichte gegevens
Deze lijst komt uit de Wet op de omzetbelasting en geldt voor elke factuur die je aan een ondernemer stuurt. Voor particulieren gelden dezelfde regels in de praktijk, omdat je de factuur zelf ook in je administratie nodig hebt.
- Je bedrijfsnaam, adres en KvK-nummer
- Je btw-identificatienummer (het nummer met NL en B, niet je omzetbelastingnummer)
- Naam en adres van je klant
- Een uniek, doorlopend factuurnummer
- De factuurdatum en de datum van levering of dienst
- Een omschrijving en aantal van wat je geleverd hebt
- Het bedrag exclusief btw, het btw-tarief, het btw-bedrag en het totaal
Factuurnummers: doorlopend, zonder gaten
Je factuurnummers moeten uniek en opeenvolgend zijn. Je mag zelf de vorm kiezen — 2026-001 werkt net zo goed als 1 — maar je mag geen nummers overslaan en geen nummer twee keer gebruiken. Een ontbrekend nummer roept bij een controle de vraag op welke factuur daar zat.
Vandaar ook de belangrijkste regel bij een fout: je past een verstuurde factuur niet aan. Je maakt een creditfactuur die naar het oorspronkelijke nummer verwijst en stuurt daarna een nieuwe factuur met een nieuw nummer. De oude blijft in je administratie staan.
Het juiste btw-tarief
Voor de meeste zzp'ers is het antwoord 21%. Het verlaagde tarief van 9% geldt voor een afgebakende lijst — onder meer voedingsmiddelen, kappersdiensten en het schilderen of stukadoren van woningen ouder dan twee jaar. Lever je zowel 21%- als 9%-werk in één opdracht, dan splits je dat op de factuur met een eigen subtotaal per tarief.
Werk je als onderaannemer in de bouw, of factureer je aan een ondernemer in een ander EU-land, dan verleg je de btw. Je rekent dan zelf niets, maar de factuur moet wél letterlijk "btw verlegd" vermelden én het btw-nummer van je klant bevatten. Zonder die twee is de verlegging niet onderbouwd.
Val je onder de kleineondernemersregeling, dan breng je geen btw in rekening en vermeld je dat op de factuur. Je btw-identificatienummer zet je er nog steeds op.
Betaaltermijn en wat je doet als er niet betaald wordt
Spreek je niets af, dan geldt wettelijk een betaaltermijn van 30 dagen na ontvangst van de factuur. Je mag een kortere termijn afspreken; zet die dan op de offerte én op de factuur, zodat je er later naar kunt verwijzen.
Wordt er niet betaald, dan stuur je eerst een herinnering. Bij een zakelijke klant mag je na het verstrijken van de termijn de wettelijke handelsrente en incassokosten in rekening brengen; bij een particulier moet je eerst een aanmaning met een termijn van veertien dagen sturen voordat je kosten mag doorberekenen.
Bewaren: zeven jaar, en de pdf is niet genoeg
Facturen vallen onder de fiscale bewaarplicht van zeven jaar — voor facturen die met onroerend goed te maken hebben is het tien jaar. Dat geldt voor de facturen die je verstuurt én die je ontvangt.
De bewaarplicht gaat over de originele vorm. Krijg je een factuur digitaal binnen, dan bewaar je het digitale bestand; een uitgeprint exemplaar telt niet als origineel. Andersom mag je een papieren factuur wel scannen, zolang de scan volledig en leesbaar blijft en je het origineel niet meer nodig hebt om de inhoud te bewijzen.
Handmatig of met een factuurprogramma
Met een paar facturen per maand kom je met een sjabloon in Word of Excel prima weg. Het breekt op twee plekken: de nummering, die je zelf moet bijhouden, en het btw-totaal, dat je bij elke aanpassing opnieuw uitrekent. Dat zijn precies de twee dingen waar een controle naar kijkt.
AanvraX geeft je factuurnummers automatisch en doorlopend uit, rekent de btw per tarief uit en zet de verplichte gegevens uit je bedrijfsprofiel op elke factuur, zodat je er niet één kunt vergeten. Je maakt van een geaccepteerde offerte met één handeling een factuur, en de pdf gaat direct naar je klant.
Veelgestelde vragen
- Mag ik als zzp'er een factuur in Word maken?
- Ja. De wet stelt eisen aan de inhoud, niet aan het programma. Zolang alle verplichte gegevens erop staan, je nummering doorloopt en je het bestand zeven jaar bewaart, is een Word- of Excel-factuur geldig.
- Heb ik een KvK-nummer nodig om te factureren?
- Om als zzp'er te factureren wel: je bent dan ingeschreven bij de KvK en dat nummer hoort op de factuur, samen met je btw-identificatienummer.
- Welk btw-nummer zet ik op de factuur?
- Je btw-identificatienummer — het nummer dat begint met NL en een B bevat. Je omzetbelastingnummer is voor je aangifte en je correspondentie met de Belastingdienst, en hoort niet op een factuur.
- Wat als ik een fout ontdek nadat de factuur verstuurd is?
- Je maakt een creditfactuur die naar het oorspronkelijke factuurnummer verwijst en stuurt daarna een nieuwe factuur met het juiste bedrag. De oorspronkelijke factuur pas je niet aan en gooi je niet weg.
- Hoe lang moet ik mijn facturen bewaren?
- Zeven jaar, en tien jaar voor facturen die met onroerend goed te maken hebben. Digitaal ontvangen facturen bewaar je in hun digitale vorm; een uitdraai telt niet als origineel.